Select Page

پاپیون

 

Papillion

نشانه ها:

 

تهيه کننده: رابرت درفمان – فرانکلین جی. شفنر

داستان نویس: هانری شاریر

فیلمنامه نویسان: دالتون ترامبو – لورنزو سمپل، پسر

طراح صحنه: آنتونی مسترز

کارگردان: فرانکلین جی. شفنر

بازيگران:

استیومک کویین……………………………………………………………………………………….. پاپیون

داستین هافمن……………………………………………………………………………………….. لویی دگا

دان گوردون

آنتونی زرب…………………………………………………………………………………………….. توسان

ویکتور جوری…………………………………………………………………………….(رییس سرخپوستان)

راتنا آسان…………………………………………………………………………………. (دختر سرخپوست)

مایلز واتسون……………………………………………………………………………………….. (نگهبان)

جرج کلوریوس

وودرو پارفری

آهنگساز: جری گولداسمیت

فيلمبردار: فرد کوئنکمب

تدوینگر: رابرت سونیک

طريقه فيلمبرداری: تکنی کالر – پاناویژن

مدت: 150 دقیقه

زمان ساخت: 1973 میلادی

پخش از: کلمبیا (کورونا – جنرال پروداکشن)

ساخت کشور: ایالات متحده امریکا

چکیده ی داستان:

نمایی از فیلم

هانری شاریر (فرانسوی) ملقب به پاپیون، ماجراجوی حرفه ای بود  که بی تقصیر متهم به قتل پااندازی بدنام

می شود. همه کوشش او برای اثبات بی گناهیش نیز بجایی نرسید و  محکوم به حبس ابد با اعمال شاقه در یک

جزیره دورافتاده به نام جزیره شیطان می شود.

اما هیچگاه برای فرار و رسیدن به آزادی، از پای ننشست. به کمک یکی از هم بندهایش، چندین بار نقشه فرار

کشیدند و همه امکانات برای گریختن از آن جزیره مرگبار را سنجیدند، اما هر بار که اقدام به فرار کردند، دستگیر

شدند. ولی پاپیون، همچنان برای فرار کوشید تا سرانجام موفق می شود.

 

بررسی ها:

فروش و شهرت فراوان کتاب پاپیون که هانری شاریر بر اساس ماجراهایی که بر خودش گذشته، نوشته بود، از

.قبل تضمین قابل اعتمادی برای موفقیت فیلم پاپیون بود

هیچ بشری نمی داند که از عهده انجام چه کارهایی برمی آید مگر به زور وادار به انجام آن شود. تقریباً تم اصلی

داستان فیلم پاپیون را همین مطلب تشکیل می دهد. در عین حال که نقطه نظرهای اجتماعی مطروحه به صورت

لایه هایی در زیر ظاهر یک داستان پرماجرای فرار پنهان شده است. داستان با همه آن ماجراهای غریب، کاملاً

خود را پیوسته به واقعیت نشان می دهد. اما باید گفت که این موجز گویی و درامی کردن قصه (که توسط دالتون

ترومبو و لورنزو سمپل از کتاب طویل و فوق العاده خواندنی هانری شاریر اقتباس شده) با قدر ت و تسلط کامل

.پیوستگی خود را به کلمات شاریر و نیز وفاداری به تمامی لحظه های این رمان شگفت انگیز را نمایان می سازد  

محتوای کتاب در واقع خاطرات و تجربه خود شاریر، از سال های طولانی عمر در زندان های مختلف است با نام

.مستعار پاپیون، که اشاره به پروانه ای است خالکوبی شده روی سینه او 

فیلمنامه سنجیده در دست فرانکلین جی. شفنر، به روح وقایع و اتفاقات اصلی نفوذ کرده و شخصیت ها را برجسته

و زنده بر پرده ترسیم می سازد. شفنر پس از فیلم پاتون که آن هم براساس شخصیت یک چهره معروف و

جنجال برانگیز ساخته شده بود و گناهکار یا بیگناه بودن گره اصلی آن بشمار می رفت، پاپیون را با ویژگی هایی

.نزدیک به پاتون ساخت 

اگر فیلم اندکی دور از سبک همیشگی این فیلمساز قدرتمند به نظر می رسد، شاید بتوان علت آن را در نوع داستان

و شیوه داستانگویی آن دانست. ضمن اینکه شفنر سعی عمده بر آن داشته تا اعتماد اکثریت و انبوه خوانندگان کتاب

شاریر را به فیلم جلب کند. به همین سبب است که فیلم شفنر بسیار به فضا، روابط و هیجان های واقعی اصل داستان

.نزدیک است و بیننده طی دو ساعت و نیم، یک کتاب قطور را ورق می زند 

پاپیون مرد سرسخت و پرطاقتی بود که در سال 1931 به علت انجام یک قتل از خیابان های مونمارتر به زندان های

مستعمراتی گینه فرانسه کشانده شد. قتلی که او مرتکب انجام آن نشده بود. او دوران وحشتناک و غیرانسانی حبس با

اعمال شاقه را در زندان های گوناگون گذراند و طی سیزده سال، 9 بار اقدام به فرار کرد. فیلم اراده و شجاعت این آدم

را بخوبی مجسم می سازد، در عین حال که مملو از صحنه های آکسیونی و ماجراست. نمایش اعمال وحشیانه در

زندان، رفتار غیرانسانی و روابط ناخوشایند به نوعی واقعی ترسیم یافته و هرچند آن آنتریک های سینمایی بر دریایی

.شفاف صورت پذیرفته است، معذالک فیلم بر همه آثار نوع حادثه ای معمولی سینما برتری دارد

از طرفی، شفنر با انتخاب بهترین ترکیب ها به ایجاد جو لازم کمک کرده است. نحوه ورود زندانیان به خیابان

.سن لوران واجد هم لحن طعنه آمیز و هم تأثیرگذار است

از نمایش زنی در پیش زمینه بطور تصادفی که سر یک ماهی بزرگ را له می کند با قطع های متناوب به

واکنش زن های فقیر در خیابان و دخترانی که روی ایوان ایستاده و لبخند می زنند. شفنر ضمناً از نماهای

نزدیک استفاده ای بجا و با مفهوم برده است. خصوصاً در صحنه ای که نیمرخ استیو مک کویین (پاپیون)

تقریباً تمامی بخش راست کادر را پر کرده، در حالیکه دست چپ و انگشتان او به دنبال یک چیز بلورین

.است، در آدم حسی زنده و ملموس بوجود می آورد

استیو مک کویین هرگز تا قبل از این فیلم چنین بازی ارائه نداده و می توان گفت به عینه خود شاریر، نقش

پاپیون را بازی کرده است. در پایان داستان، وقتی او در جزیره شیطان مشاهده می شود، موهای سفید و

چهره درهم شکسته او با چهره آرایی فوق العاده دقیق، و نیز طرز راه رفتن به مانند کاریکاتوری از

پل میونی، شخصیتی غریب از وی تجسم می کند. از مرور حل و نابود شدن آدمی که بنیه و طاقت

جسمانی خویش را به همان اندازه روحی و ذهنی از دست می دهد. استیو مک کویین بخوبی این حس

.را برای بیننده قابل باور می سازد 

بهترین صحنه فیلم آنجاست که برای اولین بار پاپیون را به مدت طولانی به یک زندان دوردست

می فرستند، طی گذران در این بازداشتگاه است که شخصیت بازیگر اندک اندک تغییر شکل می یابد و

او با تمرینات مداوم در سلول و غذاهای مشمئزکننده تلاش می کند تا قدرت و انرژی کافی برای اقدام

به فرار بدست آورد. در همین صحنه، شفنر هم بهترین تأثیرات خود را بیرون می کشد: نماهای بالا از

درون حفره و دالان ها،  از خفاش خوف انگیز، از وز وز حشرات، از توهم و کابوس ها، از محاکمه

،خیالی پاپیون در صحرایی وسیع و دور افتاده …. در این میان، آنچه به فیلم پاپیون رنگ و جلا می دهد

نگاهی شاعرانه از ورای این همه زشتی و بیرحمی و شقاوت است. نگاه شاعرانه شفنر، که رنگی

.از احساسات سطحی معموله ندارد

فیلم، حکایت از شوق و ولع یک انسان محکوم به اسارت برای زیستن و آزادی دارد و به برکت

چیره دستی سازنده اش، فیلمبرداری خوب و بازی های درخشان دو بازیگر اصلیش، بسیار

.هیجان انگیز و دیدنی است

 

ارزش: خوب

پیش پرده: